Oxford for Kids - Przedszkole Lingwistyczne w Częstochowie

Psycholog i logopeda

Rola psychologa w przedszkolu jest bardzo istotna, poniżej przedstawiamy Państwu niektóre z zadań:

  • pomoc w adaptacji dziecka do nowej sytuacji przyjścia do przedszkola
  • obserwacja rozwoju i analiza zachowań dziecka
  • współpraca z kadrą i rodzicami
  • wspieranie nauczycieli i rodziców w rozwiązywaniu problemów wychowawczych
  • wsparcie wczesnego rozwoju dzieci poprzez zabawy fundamentalne, elementy kinezjologii edukacyjnej wg. Dennisona
  • rozwijanie u dzieci umiejętności życia w grupie, komunikacji, pewności siebie, poczucia własnej wartości, samodzielności i asertywności poprzez aktywne metody uczenia się
  • rozwijanie mocnych stron dziecka
  • pomoc w radzeniu sobie z własnymi emocjami
  • wspieranie rodziców w trudnej sztuce wychowania

Profilaktyka i wczesna diagnoza w zakresie postępowania logopedycznego ma bardzo duże znaczenie w zakresie prawidłowej stymulacji dziecka i podjęcia wczesnej interwencji w zakresie organizacji wczesnego wspomagania prawidłowego rozwoju dziecka oraz objęcia dziecka pomocą psychologiczno-pedagogiczną na terenie przedszkola.

Wcześnie podjęta praca terapeutyczna pozwala na wyrównanie braków i deficytów w obszarze mowy i prawidłowego rozwoju słuchu fonematycznego.

Stopień rozwoju mowy zależy od wpływu środowiska oraz od psychofizycznego rozwoju dziecka. Należy pamiętać, że rozwój mowy nie przebiega u wszystkich dzieci jednakowo: u jednych szybciej, u innych wolniej lub nieharmonijnie.

A skoro dzieci uczęszczające do przedszkola nie stanowią grupy jednolitej pod względem rozwoju mowy, to są wśród nich takie, które:

  • zaczęły mówić wcześnie i wymowa ich od samego początku była prawidłowa;

  • zaczęły mówić później (pierwsze wyrazy w wieku 2,0-2,6) ale wymawiają poprawnie poszczególne głoski;

  • zaczęły mówić wcześnie, ale ich wymowa przez cały czas była zamazana, niewyraźna, z licznymi zniekształceniami głosek;

  • zaczęły mówić późno, a jednocześnie wymawiają wadliwie część lub nawet wszystkie głoski.

Opieką logopedyczną należy objąć wszystkie dzieci przedszkolne, gdyż dzieci w tym wieku mogą mieć jeszcze nieukończony rozwój mowy. Jednakże szczególną uwagę trzeba zwrócić na dwie ostatnie grupy i im poświęcić więcej czasu. Konieczne jest wczesne rozpoznanie istniejących u dziecka problemów komunikacji językowej i zapewnienie właściwej formy profilaktyki, stymulacji oraz terapii. Wczesne rozpoznanie wad wymowy ma decydujące znaczenie dla skuteczności terapii logopedycznej. Takie działania można już podjąć w 4 r.ż.

Dzieci z wadami wymowy są często narażone na szereg problemów. Niekiedy skarżą się, że koledzy i koleżanki śmieją się z nich, niekiedy nie chcą się z nimi bawić, czasem przedrzeźniają, co bawi inne dzieci w grupie. Dzieci takie czują się gorsze od rówieśników, są mniej pewne siebie, a bywa i tak, że wycofują się z prób komunikacji w grupie - do tego absolutnie nie można dopuścić. Mimo, że mają dobrą pamięć i szybko się uczą, nie są wybierane do recytacji wierszy i nie mają możliwości osiągnięcia takiego sukcesu jak ich rówieśnicy. Wiele tu zależy od podejścia nauczyciela i właściwie prowadzonych pogadanek z dziećmi o kłopotach kolegów w sprawnym porozumiewaniu się. Warto więc rozważyć jaki wiersz (jak długi i z jakim słownictwem) lub jaką rolę w teatrzyku wybrać takiemu dziecku, by dodatkowo nie narażać go na ośmieszenie się wobec grupy, by w nim samym nie budzić lęku przed kolejnymi niepowodzeniami.

Niestety dzieci dotknięte problemami natury logopedycznej (z wadliwą lub słabo rozwiniętą wymową) często nie otrzymują niezbędnej pomocy. Dzieje się tak, ponieważ osoby od których oczekują wsparcia (rodzice, nauczyciele i wychowawcy) sami nie mają dostatecznej wiedzy oraz umiejętności aby zidentyfikować te problemy w odpowiednim czasie. Taką wczesną opieką otacza dzieci logopeda, o ile zatrudniony jest w przedszkolu w wystarczającym wymiarze godzin. Ale najczęściej logopedzi tylko bywają w przedszkolach, by dokonać badań zwłaszcza w grupie dzieci przygotowywanych do nauki szkolnej. Gdy trudności z wymową zostaną zidentyfikowane w wieku 6 lat dziecka, to także nie ma powodu do nadmiernego niepokoju i nie powinniśmy sądzić, że podejmujemy działania zbyt późno. Niekiedy dzieci w tym okresie bardzo szybko uczą się poprawnej wymowy, ale pod warunkiem, że są naprawdę zaangażowane w terapię, a zalecane ćwiczenia kontynuują w domu pod opieką swoich rodziców.

Logopeda pracujący w przedszkolu zajmuje się kształtowaniem mowy dzieci już od najmłodszej grupy (od 3-latków ) w zakresie: profilaktyki, diagnozy i terapii.

  • zapobieganie powstawaniu wad i czuwanie nad prawidłowym rozwojem mowy;

  • stymulowanie procesu nabywania kompetencji i sprawności warunkujących prawidłowy przebieg komunikacji językowej;

  • czuwanie nad rozwojem mowy i doskonalenie jej oraz zapobieganie dysharmonii rozwojowych;

  • stymulowanie rozwoju poznawczo- językowego;

  • opracowywanie, scenariuszy zajęć zabaw i ćwiczeń rozwijających sprawność językową oraz udostępnianie ich innym nauczycielom;

  • prowadzenie ćwiczeń kształtujących prawidłową mowę i doskonalące mowę już ukształtowaną poprzez: ćwiczenia ortofoniczne, słuchowe, rytmiczne, usprawniające narządy mowy i artykulacji, a także dykcji;

  • pobudzanie dzieci do aktywności słownej poprzez udział w uroczystościach przedszkolnych, inscenizacjach, konkursach, teatrzykach, montażach słowno-muzycznych w ciągu całego roku;

  • przeprowadzanie szkoleniowo-metodycznych rad pedagogicznych, czy zespołów samokształceniowych dla kadry nauczycielskiej na temat rozwoju mowy dziecka i trudności z tym związanych oraz metodyki pracy;

  • współpraca z nauczycielkami, zapewnienie doradztwa i pomocy o charakterze terapeutycznym i instruktażowym;

  • współpraca z rodzicami w formach: spotkań i pogadanek, gazetki, biuletynu wewnętrznego o tematyce logopedycznej, udostępniania wykazu literatury dotyczącej rozwoju mowy dziecka, bieżącej informacji o postępach dzieci uczestniczących w terapii logopedycznej, umożliwianie rodzicom obserwacji zajęć terapeutycznych, udzielanie porad i wskazówek;

  • diagnostyka, czyli rozpoznawanie zakłóceń lub zaburzeń językowych;

  • prowadzenie przesiewowych badań dot. wymowy dzieci przedszkolnych i udostępnienie wyników badań zainteresowanym;

  • indywidualna lub zespołowa terapia logopedyczna (usuwanie, likwidowanie wszelkich zakłóceń i zaburzeń komunikacji językowej i wszelka pomoc w przezwyciężaniu problemów dzieciom mających trudności z mówieniem, rozumieniem, pisaniem i czytaniem;

  • objęcie opieką logopedyczną wyznaczonych dzieci i systematyczne działania w zakresie rozwijania komunikacji językowej poprzez usprawniania funkcji mowy i umiejętności wypowiadania się, wyrównywania opóźnień mowy, korygowania wad wymowy, stymulowania rozwoju poznawczo-językowego, oraz usprawniania procesów wzrokowo- ruchowo-słuchowych.

Rodzice dzieci w wieku przedszkolnym często zastanawiają się, czy ich dziecko mówi poprawnie, czy też rozwój mowy jest opóźniony lub zaburzony. Zadanie intensywnego przygotowania dziecka do szkoły polega między innymi na roztaczaniu troskliwej opieki nad ostatnią fazą kształtowania się mowy, tak aby była ona już dojrzała, gdy dziecko wstąpi w progi szkoły. Zapobieganie i korekcja wad wymowy, to również w prostej zależności zapobieganie ewentualnym trudnościom czy niepowodzeniom szkolnym, bowiem dosyć często zdarza się, że dziecko źle mówiące popełnia błędy w pisaniu, a gdy słabo czyta, może mieć trudności w rozumieniu tekstów lub przejawiać zahamowania w spontanicznym wypowiadaniu się.

Mowa jest głównym środkiem porozumiewania się między ludźmi, a prawidłowy jej rozwój stanowi podstawę kształtowania się osobowości dziecka. Jeśli więc proces rozwoju mowy przebiega prawidłowo, to dziecko prawidłowo formułuje swoje myśli, jego wymowa jest zrozumiała nie tylko dla najbliższych, ale i dla obcych osób, sukcesywnie rozwija słownictwo i rozumienie pojęć abstrakcyjnych, prawidłowo stosuje formy gramatyczne. W rozwoju mowy ogromną rolę spełnia środowisko w jakim się dziecko wychowuje, a codzienny kontakt z rodziną i rówieśnikami dostarcza nowych doświadczeń i pozwala nabywać wielu nowych umiejętności językowych. Jeśli więc niepokoi nas zbyt wolny rozwój mowy, niskie kompetencje dziecka w porozumiewaniu się z otoczeniem, mała sprawność w wypowiadaniu słów czy zdań - warto udać się po poradę do logopedy, by możliwie jak najwcześniej pomóc dziecku, nim doświadczy ono negatywnych dla siebie sytuacji, których można uniknąć.

Niezmiernie ważnym punktem jest obserwacja dziecka na tle grupy rówieśniczej. Wnioski z obserwacji powinny być konsultowane i omawiane przez wychowawców, którzy są w stałym kontakcie z rodzicem dziecka. Rozwój emocjonalny wychowanka stanowi także niezwykle ważny komponent składowej całościowego obrazu funkcjonowania przedszkolaka. Często rozwój dziecka przebiega nieharmonijnie, zaburzone są tylko niektóre sfery poznawcze. Optymalnie dobrany trening i terapia pozwalają na rozpoznanie indywidualnych potrzeb młodego człowieka. Niezastąpiony w tym ważnym okresie obserwacji i stymulacji dziecka jest prawidłowy kontakt z domem rodzinnym, gdyż tylko pełna współpraca są gwarancją powodzenia pracy terapeutycznej.